Przebarwienia na zębach to problem, który zauważa wiele osób – zarówno młodszych, jak i dorosłych. Mogą mieć różne natężenie i przyczyny, a w wielu przypadkach wskazują na zmiany zachodzące w szkliwie lub głębszych tkankach zęba. W tym artykule wyjaśniamy, skąd biorą się przebarwienia na zębach, jakie są ich rodzaje oraz co można zrobić, aby ograniczyć ich powstawanie.
Przyczyny przebarwień zębów
Przebarwienia mogą mieć różne podłoże. Ogólnie wskazuje się dwa główne rodzaje przebarwień zębów:
- Zewnętrzne, czyli powstające na powierzchni szkliwa.
- Wewnętrzne, a więc związane ze zmianami wewnątrz zęba.
To jak powstają przebarwienia na zębach jest istotne, ponieważ wpływa na sposób postępowania – niektóre plamy można usunąć stosunkowo łatwo, inne wymagają bardziej specjalistycznego podejścia.
Umów się na bezpłatną konsultację bez zobowiązań
- Diagnoza zgryzu i stanu uzębienia
- Obrazowanie RTG
- Skan 3D
- Indywidualny plan leczenia
0 zł
Cena z ostatnich 30 dni: 0 zł.
Bezpłatna konsultacja nie obejmuje wyrobu medycznego. Pełny cennik dostępny tutaj.
Przebarwienia zębów – przyczyny zewnętrzne
Przebarwienia zewnętrzne dotyczą powierzchni szkliwa i są najczęściej spotykane. Powstają w wyniku odkładania się barwników oraz pod wpływem innych czynników środowiskowych. Do najczęstszych przyczyn należą:
- Dieta – produkty zawierające intensywne barwniki mogą prowadzić do zmiany koloru zębów. Najczęściej spotyka się przebarwienia zębów od kawy i przebarwienia zębów od herbaty, ale podobne efekty może powodować również czerwone wino, a nawet ciemne owoce (takie jak jagody).
- Palenie tytoniu – przebarwienia zębów od papierosów są związane z obecnością substancji smolistych i nikotyny. Są one jedną z najpowszechniejszych odpowiedzi na pytanie, dlaczego zęby żółkną.
- Higiena jamy ustnej – niedokładne szczotkowanie zębów sprzyja odkładaniu się płytki nazębnej, która może zatrzymywać barwniki.
- Niektóre leki i preparaty – część leków, a nawet płynów do płukania ust (np. zawierających chlorheksydynę) może powodować przejściowe przebarwienia.
- Urazy zębów – uszkodzenia mechaniczne mogą prowadzić do zmian koloru zęba, zwłaszcza jeśli dochodzi do uszkodzenia jego struktury.
Plamy na zębach – czynniki wewnętrzne
Przebarwienia wewnętrzne powstają w głębszych warstwach zęba i często są trudniejsze do usunięcia. Do najważniejszych powodujących je czynników należą:
- Wiek – z biegiem lat szkliwo staje się cieńsze, a spod niego zaczyna bardziej prześwitywać zębina (naturalnie ciemniejsza tkanka). W efekcie zęby mogą wydawać się bardziej żółte.
- Genetyka – naturalny kolor zębów jest częściowo uwarunkowany genetycznie. U niektórych osób bardziej żółte zęby mogą być po prostu cechą indywidualną.
- Choroby i zaburzenia rozwojowe – niektóre schorzenia (np. porfiria lub żółtaczka w dzieciństwie, mukowiscydoza*) mogą wpływać na rozwój szkliwa i jego mineralizację, co przekłada się na trwałe zmiany koloru.
- Nadmiar fluoru (fluoroza) – zbyt duża ilość fluoru przyjmowana w okresie rozwoju zębów może prowadzić do powstawania białych lub brunatnych plam.
Co zrobić na przebarwienia na zębach?
Sposób postępowania zależy przede wszystkim od rodzaju przebarwień oraz ich przyczyny.
Do najskuteczniejszych metod usuwania plam należą:
- Profesjonalne oczyszczanie zębów – w przypadku przebarwień powierzchniowych pomocne może być usunięcie osadów i kamienia nazębnego w gabinecie stomatologicznym.
- Wybielanie zębów – wiele przebarwień można rozjaśnić za pomocą profesjonalnych metod wybielania. Jedne procedury przeprowadza się w gabinecie stomatologicznym, inne można nadzorować samodzielnie w domu** (np. nakładki wybielające).
- Leczenie przyczynowe – jeśli przebarwienia wynikają z chorób, urazów lub innych czynników medycznych, konieczne może być ich wcześniejsze rozpoznanie i leczenie.
Sprawdź na naszym blogu, jak można wybielić zęby w podczas terapii Invisalign®: Proste i białe zęby jednocześnie
Z kolei na pytanie o to, jak zapobiec przebarwieniom zębów, najlepszą odpowiedzią jest zalecenie dbałości o higienę oraz zmiana nawyków – zwłaszcza rezygnacja z papierosów (w tym e-papierosów) oraz z nadmiaru pokarmów i napojów barwiących.
Chcesz wiedzieć więcej?
Umów się na bezpłatną konsultację bez zobowiązań
Bezpłatnie otrzymasz:
- Diagnoza zgryzu i stanu uzębienia
- Obrazowanie RTG
- Skan 3D
- Indywidualny plan leczenia
Cena z ostatnich 30 dni: 0 zł.
Bezpłatna konsultacja nie obejmuje wyrobu medycznego. Pełny cennik dostępny tutaj.
*https://www.czytelniamedyczna.pl/1875,zaburzenia-barwy-zebow-spowodowane-czynnikami-pochodzenia-wewnetrznego-metody-l.html
**Carey CM. Tooth whitening: what we now know. J Evid Based Dent Pract. 2014 Jun;14 Suppl:70-6. doi: 10.1016/j.jebdp.2014.02.006. Epub 2014 Feb 13. PMID: 24929591; PMCID: PMC4058574. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4058574/